Παρασκευή Μεντζελοπούλου MD Ενδοκρινολόγος, Διαβητολόγος

Επικοινωνήστε με τη γιατρό

Αφήστε το σχόλιο ή την ερώτησή σας
και θα σας απαντήσουμε
το συντομότερο.




Μεντζελοπούλου  Παρασκευή

Σύνδρομο Cushing

Ως σύνδρομο Cushing ορίζεται το σύνολο των σωματικών και πνευματικών αλλαγών που προκαλούνται σε ένα άτομο ως αποτέλεσμα της υπερπαραγωγής κορτιζόλης από τα επινεφρίδια.

Η κορτιζόλη είναι μία ορμόνη που παράγεται από τα επινεφρίδια και , σε φυσιολογικά επίπεδα, είναι απαραίτητη για την εύρυθμη λειτουργεία του ανθρώπινου οργανισμού, καθώς βοηθάει το σώμα μας με τους ακόλουθους τρόπους:

·     Βοηθάει στη διαχείριση του άγχους

·     Διατηρεί την αρτηριακή πίεση σε καλά επίπεδα

·     Συμβάλει στην καλή λειτουργία της καρδιάς και του ανοσοποιητικού συστήματος

·   Βοηθάει στη μετατροπή του λίπους, των υδατανθράκων και των πρωτεϊνών σε ενέργεια

Λόγω της ισχυρής της δράσης στο ανοσοποιητικό, η φαρμακευτική μορφή της κορτιζόλης, η κορτιζόνη, χρησιμοποιείται σε πολλές μορφές για τη θεραπεία διαφόρων παθήσεων (αυτοάνοσων νοσημάτων, αλλεργικών παθήσεων, χρονίων φλεγμονωδών παθήσεων, αναπνευστικών νοσημάτων κλπ)

Αίτια Συνδρόμου Cushing

Υπάρχουν δύο τύποι του συγκεκριμένου συνδρόμου που ενώ παρουσιάζουν την ίδια συμπτωματολογία προκαλούνται από διαφορετικά αίτια.

Έτσι, έχουμε το εξωγενές σύνδρομο, το οποίο οφείλεται σε παράγοντες εκτός του σώματός μας και το ενδογενές σύνδρομο που προκαλείται από παράγοντες εντός του σώματος.

Το 70% των ασθενών εμφανίζουν το εξωγενές σύνδρομο Cushing, το οποίο είναι προσωρινό και προκαλείται εξαιτίας κάποιας φαρμακευτικής αγωγής που λαμβάνουν (π.χ. κορτιζόνη σε κάποια θεραπευτική μορφή της) για τη θεραπεία φλεγμονωδών διαταραχών και η οποία παρομοιάζει στη λειτουργία της την κορτιζόλη. Μόλις, όμως, ο ασθενής σταματήσει την αγωγή, το σύνδρομο θα αποχωρήσει.

Όταν τα επινεφρίδια παράγουν από μόνα τους υπερβολική ποσότητα κορτιζόλης, τότε προκαλείται το ενδογενές σύνδρομο Cushing. Πρόκειται για ένα σπάνιο σύνδρομο που εμφανίζεται με πολύ αργούς ρυθμούς και μπορεί να υπάρχει για χρόνια πριν γίνει η διάγνωση του. Στις περισσότερες περιπτώσεις προκαλείται από καλοήθεις όγκους της υπόφυσης ή των επινεφριδίων, οι οποίοι υπερπαράγουν κορτιζόλη.

Συμπτώματα Συνδρόμου Cushing

Το σύνδρομο Cushing παρουσιάζει ποικίλα συμπτώματα στους ασθενείς, τα οποία μπορεί να είναι τα ακόλουθα:

·        Στρογγυλό πρόσωπο και εναπόθεση λίπους στο πάνω μέρος της πλάτης και πάνω από τις κλείδες

·         Παχυσαρκία κορμού (αύξηση βάρους στην κοιλιακή χώρα)

·         Απώλεια μυϊκής μάζας και αδυναμία

·         Λεπτό και ευαίσθητο δέρμα

·         Εύκολος μωλωπισμός

·         Ραγάδες, συνηθέστερα στην κοιλιά και κάτω από τους βραχίονες

·         Διαβήτης

·         Υπέρταση

·         Οστεοπόρωση

·         Κατάθλιψη

·         Αυξημένη τριχοφυΐα προσώπου στις γυναίκες

·         Διαταραχές περιόδου και υπογονιμότητα

Πώς γίνεται η διάγνωση του Συνδρόμου Cushing;

Η διάγνωση του συνδρόμου Cushing είναι μια δύσκολη υπόθεση, όπως αναφέρθηκε και παραπάνω, καθώς τα συμπτώματα που εμφανίζει δεν είναι τυπικά για τη νόσο, εξελίσσονται αργά και συχνά αποδίδονται αρχικά σε άλλες ασθένειες (ψυχιατρικές διαταραχές, παχυσαρκία, σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών κ.ά.). Ως αποτέλεσμα, μπορεί να περάσουν χρόνια χωρίς να έχει διαγνωσθεί το σύνδρομο.

Για τη διάγνωση του συνδρόμου οι ιατροί έχουν στη διάθεσή τους 3 εξετάσεις:

1.       Μέτρηση κορτιζόλης στο σάλιο

Η εξέτασηπραγματοποιείται με την συλλογή δείγματος σάλιου μεταξύ 11:00μ.μ. και 12:00 τα μεσάνυχτα. Ενώ σε υγιείς ανθρώπους τα επίπεδα κορτιζόλης το συγκεκριμένο διάστημα είναι πολύ χαμηλά, τα άτομα με σύνδρομο Cushing έχουν υψηλά επίπεδα.

2.      Μέτρηση επιπέδων κορτιζόλης σε ούρα σε περίοδο 24ωρου

3.       Τεστ χαμηλής δόσης δεξαμεθαζόνης, κατά την οποία μετρούνται τα επίπεδα της κορτιζόλης το πρωί μετά τη λήψη δεξαμεθαζόνης το προηγούμενο βράδυ. Υπό φυσιολογικές συνθήκες η λήψη δεξαμεθαζόνης προκαλεί μείωση της κορτιζόλης, όμως αν το άτομο πάσχει από σύνδρομο Cushing δεν θα υπάρξει τέτοια μείωση.

Μετά την ακριβή διάγνωση του συνδρόμου με τις παραπάνω εξετάσεις, ο ενδοκρινολόγος μπορεί να συστήσει στον ασθενή την κατάλληλη θεραπεία.

Θεραπεία Συνδρόμου Cushing

Ανάλογα με την αιτία που προκαλεί το σύνδρομο Cushing, καθορίζεται και η θεραπευτική μέθοδος που θα ακολουθήσει ο ασθενής.

Στην περίπτωση του εξωγενούς συνδρόμου, το οποίο αποχωρεί όταν ο ασθενής σταματήσει τη λήψη της φαρμακευτικής αγωγής, ο γιατρός σας θα σας συστήσει πότε θα πρέπει να προχωρήσετε στη σταδιακή μείωση της αγωγής σας.

Όσον αφορά το ενδογενές σύνδρομο, η θεραπεία εξαρτάται από την αιτία.

Αν η αυξημένη κορτιζόλη στο αίμα συμπίπτει και με αυξημένη φλοιεπινεφριδιοτρόπο ορμόνη (ACTH), τότε το πρόβλημα βρίσκεται στην υπόφυση με τη μορφή μικρού καλοήθους όγκου της υπόφυσης που, μέσω της αυξημένης παραγωγής φλοιεπινεφριδιοτρόπου ορμόνης προκαλεί την αυξημένη παραγωγή κορτιζόλης από τα επινεφρίδια.

Αν η φλοιεπινεφριδιοτρόπος ορμόνη είναι χαμηλή, τότε συνήθως τα επινεφρίδια είναι υπεύθυνα για την υπεραπαραγωγή της κορτιζόλης.

Για την αντιμετώπιση του ενδογενούς συνδρόμου συνήθως ο γιατρός σας θα σας προτείνει τη χειρουργική αντιμετώπιση της πάθησης με την αφαίρεση του όγκου που προκαλεί τα υψηλά επίπεδα κορτιζόλης. Η χειρουργική επέμβαση είναι στην πλειοψηφία των περιπτώσεων επιτυχημένη, με μερικούς μόνο ασθενείς να χρειάζονται λήψη ειδικής φαρμακευτικής αγωγής για να επαναφέρουν την κορτιζόλη σε χαμηλά επίπεδα ή ακτινοθεραπεία για να καταστραφούν πλήρως τα υπολείμματα του όγκου.

Τί πρέπει να ρωτήσετε τον γιατρό σας για το σύνδρομο Cushing;

·     Ποιόν τύπο του συνδρόμου έχω;

·   Τι πρέπει να κάνω αν το σύνδρομο προκαλείται από τη φαρμακευτική αγωγή που λαμβάνω;

·    Πρέπει να πάρω κάποια φάρμακα για να θεραπεύσω τα συμπτώματα;

·     Σε πόσο διάστημα μετά τη θεραπεία θα υποχωρήσουν τα συμπτώματα;

 
Δεδομένου ότι η διάγνωση του συνδρόμου Cushing αποτελεί μια πρόκληση, σε περίπτωση που παρατηρήσετε κάποια συμπτωματολογία που σας προβληματίσει, επισκεφτείτε έγκαιρα τον ενδοκρινολόγο σας.